*
*
Die G20-leiersberaad vind tans by die Nasrec-konferensiesentrum in Johannesburg plaas. Dit is die eerste keer dat hierdie groep op Afrika-bodem byeenkom.
Terwyl die wêreld se magstrukture hier byeen is, staan Suid-Afrika voor ’n historiese uitdaging weens die VSA se afwesigheid.
As G20-president vir 2025 gebruik Suid-Afrika die platform om die Globale Suide se agenda te belig. Met 19 lande, die EU en die AU teenwoordig, is die beraad steeds ’n kragtige forum wat die toekoms van die wêreldekonomie en geopolitiek kan vorm, selfs sonder Washington se teenwoordigheid. Dit gee boonop ander lande die kans om nuwe alliansies te vorm en ’n meer gebalanseerde wêreldorde te bevorder.
Ten spyte van die VSA se afwesigheid kan die beraad se belangrikheid dus nie onderskat word nie.
SA has started welcoming G20 guests! https://t.co/6L9TYJMuxZ#G20SouthAfrica #GovZAUpdates pic.twitter.com/ClPwb96LmB
— @SAgovnews (@SAgovnews) November 17, 2025
Naas Suid-Afrika, bestaan die G20 uit lande soos die VSA, die Verenigde Koninkryk, Frankryk en Duitsland. Die G20-lede verteenwoordig gesamentlik 85% van die wêreldwye BBP en het die belangrikste forum vir internasionale ekonomiese samewerking geword.
Kenners beklemtoon dat die fokus op ongelykheid en die klimaat (temas wat deur vorige presidensies soos Indië en Brasilië bevorder is) vanjaar getoets sal word.
Tog word die momentum deur afwesige leiers bedreig. Vyf G20-staatshoofde sal nie die beraad persoonlik bywoon nie. Hulle is die VSA se Donald Trump, Rusland se Wladimir Poetin, China se Xi Jinping, Argentinië se Javier Milei en Meksiko se Claudia Sheinbaum.
Die VSA se boikot is die grootste terugslag. Trump het herhaaldelik Suid-Afrika gekritiseer oor sy “anti-Amerikaanse” beleid, deels weens ons alliansies met Rusland en China. Daar is ook beskuldigings van plaasmoorde en onteiening sonder vergoeding op blanke boere. Afvaardigings van al die lande, behalwe die VSA, sal egter teenwoordig wees.
#G20SouthAfrica | Mr. Gwede Mantashe , Minister of Mineral Resources welcomes the President of the European Commission, Ms Ursula von der Leyen on arrival at OR Tambo International Airport. Ms Ursula von der Leyen be attending the G20 Summit chaired by HE President Cyril… pic.twitter.com/ZdAt2CwfRX
— South African Government (@GovernmentZA) November 20, 2025
In ’n onlangse verklaring het Trump gesê Suid-Afrika “behoort nie meer in die G20 te wees nie”. Washington eis ook dat geen konsensusdokumente sonder hul goedkeuring uitgereik word nie, ’n eis wat Suid-Afrika se minister van internasionale betrekkinge en samewerking, Ronald Lamola, as “onrealisties” afgemaak het. Ramaphosa het ook teruggekap: “Hul afwesigheid is hul eie verlies”, en bygevoeg dat dit nie die beraad sal verhoed om aan te beweeg nie.
Vir Suid-Afrika bly Amerika se boikot egter ’n diplomatieke en ekonomiese klap in die gesig. Kenners waarsku dat dit langtermyngevolge kan hê, insluitend swakker finansiële bande met die VSA, wat ’n groot beleggingsbron is. Die G20 se roterende presidensie gaan op 1 Desember na Washington, en Trump se invloed kan die agenda vir 2026 ondermyn, veral ten opsigte van temas soos skuldverligting wat die Suide raak.
Vir ander G20-lande is die implikasies van die VSA se afwesigheid gemeng. Vir Europa en Asië, wat die meeste leiers stuur, bied dit ’n kans om multilaterale samewerkingsbande te smee sonder Trump se onvoorspelbaarheid. Lande soos Indië (met eerste minister Narendra Modi wat sy teenwoordigheid bevestig het) en Australië (wat ministers stuur) sien dit as ’n geleentheid om bilaterale bande met Suid-Afrika te versterk.
#G20SouthAfrica 🇿🇦 pic.twitter.com/25LYqbGcnM
— ATHI GELEBA 🇿🇦 (@AthiGeleba) November 19, 2025
Vir Rusland en China, wie se staatshoofde ook afwesig is, lê hier ook uitdagings. Die “Weste”, wat tradisioneel welaf lande in Europa en Noord-Amerika verteenwoordig, bly ’n magtige groep lande, maar Trump het daardie vennootskap geskaad. Die “Globale Suide” is weer opkomende lande, wat ook Indië insluit. In die VSA se afwesigheid sou Rusland en China kon poog om ’n groter invloed op die Globale Suide uit te oefen, maar dit skyn ook nie moontlik te wees tydens die G20-byeenkoms nie.
Die G20 se vermoë om “die meubels te red” soos die Australiese eerste minister, Anthony Albanese, dit stel, sal daarvan afhang of die beraad robuuste verklarings oor klimaat en handel kan lewer.
President Ramaphosa het die sosiale forum gister (Donderdag) afgesluit deur die verklaring te ontvang wat die stemme van die jeug, vroue en gemeenskappe in die finale leiersverklaring integreer. Die B20-besigheidsberaad het ook gister afgesluit met beloftes oor industriële ontwikkeling en werkskepping.
Die G20-lande se vlae wapper in die Goudstad met foto’s van die lande se leiers wat die strate belyn.
Terwyl Johannesburg dus vir die leiers se aankoms gereed maak, staan die G20 voor ’n kruispad. Kan dit eenheid vind te midde van verdeeldheid? Suid-Afrika se ubuntu-gees sal die toets wees. Die uitkomste kan Afrika se rol in globale bestuur herdefinieer, maar die VSA se skadu kan lank bly hang.
*
Amerika het op die vooraand van die beraad aangekondig verteenwoordigers van die VSA sal aan die einde teenwoordig wees om die G20 se presidentskap formeel by Suid-Afrika oor te neem, maar het beklemtoon hulle woon steeds nie die G20-beraad in Johannesburg by om aan die besprekings deel te neem nie.
