Die omstrede geskorsde prokureur en realiteitstelevisiepersoonlikheid Peet Viljoen (57) sal vir die afsienbare toekoms in aanhouding bly nadat die gespesialiseerde Handelsmisdaadhof hom Maandag (17 Augustus) borg geweier het.

Landdros Nicca Setshogoe het bevind dat Viljoen ’n vlugrisiko is en dat sy vrylating nie in die belang van die regspraak sou wees nie. Hy word tans in die Kgosi Mampuru-gevangenis in Pretoria aangehou, waar hy sedert sy arrestasie op 16 Junie vanjaar is.

Viljoen, wie se volle name Petrus Jacobus Viljoen is, staar meer as 400 aanklagte in die gesig, waaronder bedrog, diefstal, vervalsing en korrupsie. Die aanklagte hou verband met ’n beweerde omvangryke eiendomsbedrogskema in 2010 waarin hy en vyf ander verdagtes na bewering 46 eiendomme van die Johannesburgse Eiendomsmaatskappy (JPC), ’n entiteit van die Stad Johannesburg, onregmatig laat oordra het.

Die staat beweer die Stad het geen geld vir die transaksies ontvang nie. Volgens die staat is vervalste dokumente, waaronder koopkontrakte, raads- en JPC-resolusies, volmagte en beëdigde verklarings, gebruik om die eiendomme by die Aktekantoor oor te dra.

Daar word verder beweer dat Viljoen ’n adjunkregistrateur omgekoop het om die registrasies te bespoedig. Bankrekords wat die staat aan die hof voorgelê het, dui volgens die staat daarop dat Viljoen persoonlike finansiële voordeel uit die beweerde skema  getrek het.

Die saak het ’n lang geskiedenis. Viljoen is reeds in 2010 in verband met die bewerings gearresteer, maar die saak het oor jare gesloer. Onder meer het die dood van die landdros wat die saak aanvanklik behartig het, daartoe gelei dat die proses van voor af moes begin.

Viljoen het Suid-Afrika in Mei 2025 verlaat, kort voordat die saak weer op die rol geplaas is. Hy is op 16 Junie 2026 by OR Tambo Internasionale Lughawe gearresteer nadat hy uit die VSA gedeporteer is.

Hy het volgens die hof ongeveer 100 dae in immigrasie-aanhouding in die VSA deurgebring ná ’n beweerde winkeldiefstalvoorval in Florida. Hy is ook verbied om in die volgende tien jaar na die VSA terug te keer.

Tydens die borgaansoek het Viljoen se regsverteenwoordiger, advokaat Andre Steenkamp, aangevoer dat sy kliënt nie ’n vlugrisiko is nie. Hy het daarop gewys dat Viljoen na Suid-Afrika teruggekeer het, ondanks die moontlikheid dat hy elders heen gedeporteer kon word.

Die verdediging het tussen R200 000 en R250 000 borg aangebied. Daar is voorgestel dat Viljoen onder huisarres by sy suster se woning in Olympus, Pretoria, geplaas word en daagliks by die polisie aanmeld.

Steenkamp het ook aangevoer dat aanhouding Viljoen se vermoë benadeel om sy verdediging behoorlik voor te berei.

Die staat was egter sterk teen borg gekant. Die aanklaer het onder meer verwys na Viljoen se eie sosialemediaplasings waarin hy aangedui het dat hy nie na Suid-Afrika sou terugkeer nie.

Die staat het ook aangevoer dat Viljoen nie ’n vaste adres in Suid-Afrika het nie en dat daar bewerings van intimidasie van getuies en die ondersoekbeampte is.

Verder is die hof meegedeel van bykomende bedrogklagtes wat tussen 2021 en 2023 teen Viljoen geregistreer is oor die beweerde bedrieglike verkoop van Tammy Taylor-franchiseregte. Die staat het byna 480 bladsye se getuienis, insluitend beëdigde verklarings van medebeskuldigdes, wat skuldig gepleit het, voorgelê.

Setshogoe het die staat se argumente aanvaar en bevind dat die risiko van vlug te groot is. Sy het ook die erns van die aanklagte en die moontlikheid van inmenging met die regsproses in ag geneem.

Die Nasionale Vervolgingsgesag het die beslissing verwelkom. NPA-woordvoerder Lumka Mahanjana het gesê die staat is tevrede dat die hof saamgestem het dat Viljoen ’n vlugrisiko is en dat sy vrylating nie in die belang van die regspraak sou wees nie.

Viljoen se vrou, Mel Viljoen, ook ’n realiteitstelevisiepersoonlikheid, was sigbaar ontsteld ná die uitspraak.

Die saak is tot 4 September 2026 vir verdere voorverhoorprosedures uitgestel. Met meer as 400 aanklagte en getuienis wat oor 16 jaar strek, kan die uiteindelike verhoor lank duur.

Die Stad Johannesburg en die JPC het vroeër die arrestasie verwelkom. Die eiendomme is intussen ingevolge siviele hofbevele aan die Stad terugbesorg, maar die strafregtelike proses gaan voort.

Viljoen het voorheen aangedui dat hy die NPA vir R500 miljoen wil dagvaar omdat hy meen dat die staat se saak swak is.

Vir eers is sy toekoms egter in die hande van die strafregstelsel. Tensy ’n latere borg- of appèlaansoek slaag, sal Viljoen in aanhouding bly terwyl die hof hom voorberei op een van die omvangrykste eiendomsbedrogsake wat die Suid-Afrikaanse howe in jare moes hanteer.

• Lokprent deur Volker Glätsch van Pixabay