Cultuurbaken in Pinelands verhuist dit jaar
Een van de bekendste taal- en cultuurbakens van de West-Kaap, het Zuid-Afrikaans Centrum voor Nederland en Vlaanderen (SASNEV), zal later dit jaar moeten verhuizen nadat het pand in Pinelands verkocht werd.
Sinds 1997 fungeert SASNEV (voorheen Huis der Nederlanden) als een populaire en inclusieve kennis- en onthaalruimte voor tal van vooraanstaande literaire en andere culturele geesten evenals voor het brede publiek. Dit dynamische en unieke onafhankelijke centrum op Sentraalplein, waar de culturele belangen van Nederland, Vlaanderen en Zuid-Afrika samenkomen, is voornamelijk gericht op Zuid-Afrikanen met als doel gedeelde taal- en andere culturele ervaringen tot stand te brengen en uit te wisselen. In 2025 haalde het centrum het nieuws dankzij het succes waarmee het volledige fysieke archief van de dichter Ingrid Jonker werd teruggebracht naar Zuid-Afrika, nadat het jarenlang in Nederland was geweest.
Volgens de uitvoerend directeur, Eureka Barnard, staan zij nu voor de opwindende uitdaging om een nieuwe ruimte te vinden waar hun ideeën, culturele uitwisseling en samenzijn kunnen voortbestaan. “Er zijn verschillende instellingen die dagelijks, wekelijks en maandelijks gebruik maken van het SASNEV-pand,” zegt zij, verwijzend onder meer naar de uitgebreide Nederlandse Bibliotheek Kaapstad, de Orde van den Prince, afdeling Kaap de Goede Hoop, en de Stichting VOC.
“We hopen dat een afgeslankte Nederlandse Bibliotheek alsook BiblionefSA (een vereniging zonder winstoogmerk voor boekdonaties aan scholen) met ons kunnen meeverhuizen. We willen ook graag een thuis blijven bieden aan enkele verenigingen die momenteel deel uitmaken van de SASNEV-familie.” Dit omvat de Fotografische Vereniging van Kaapstad, het Weversgilde van Kaapstad, het Genealogisch Genootschap van Zuid-Afrika (West-Kaap) en de Inheemse Bollen-vereniging, die allemaal tot de oudste verenigingen in het land behoren. De grootste uitdaging voor het bestuur is momenteel om een ruimte te vinden voor de boeken en uiteraard ook voor Thibertha, SASNEV’s charmante viervoetige kattenprinses.
Volgens Jan Mutton, voorzitter van SASNEV en voormalig ambassadeur van België, blijft het kernbeleid van de instelling ongewijzigd. “We zullen onze bestaande visie en programma’s eenvoudig moeten aanpassen aan een andere ruimte. Daarnaast zullen we zeker proberen een thuis te blijven voor de archieven van de culturele organisaties die momenteel met ons verbonden zijn. Ook gaan we onverminderd door met het samenbrengen van Zuid-Afrikanen, Nederlanders en Vlamingen via projecten die het culturele leven in Nederland en Vlaanderen weerspiegelen.”
Barnard benadrukt dat de banden met de neerlandistiek, zowel lokaal als in het buitenland, van groot belang zijn voor SASNEV. “Bovendien spelen de universiteiten van Kaapstad, de West-Kaap en Stellenbosch, de Vlaamse Vertegenwoordiging in Zuid-Afrika, evenals de Belgische en Nederlandse consulaten in Kaapstad, een grote rol.”
Het huidige pand was voorheen de kerkzaal van de NG Kerk Pinelands, die de ruimte af en toe bleef gebruiken en er onder meer de populaire Vintage- en Kuiermarkten organiseerde. Naast de bibliotheek hebben de regelmatige culturele evenementen, de literaire praatjes en zelfs cuisine uit de Lage Landen duizenden Zuid-Afrikanen en buitenlandse bezoekers naar het centrum getrokken.
“De verhuizing naar een nieuwe ruimte valt te midden van wat men een glansrijke periode in ons bestaan zou kunnen noemen,” aldus Barnard. “We hopen echter dat we in de omgeving van het huidige gebouw een nieuw onderkomen kunnen vinden om te blijven bloeien, continuïteit te waarborgen en toegankelijk te blijven voor ons trouwe publiek.”
Vrienden van SASNEV, of andere belangstellenden, worden aangemoedigd om contact op te nemen indien zij op de hoogte zijn van een geschikte ruimte, voegt Barnard toe. Zie sasnev.co.za/nl voor meer informatie over de instelling, e-mail info@sasnev.co.za of bel 021 531 5831.
