Die sluipmoord op die gerespekteerde insolvensieprokureur Bouwer van Niekerk verlede Vrydag in sy kantoor in Saxonwold bevestig die skrikwekkende greep van georganiseerde misdaad op Suid-Afrika se samelewing.
Die moord op Van Niekerk het skokgolwe deur die regs- en sakegemeenskappe gestuur. Van Niekerk is doodgeskiet in wat baie glo ’n geteikende aanval vanuit uitdagende kriminele netwerke was.
Die regering, samelewing en regsberoep sal moet saamwerk om hierdie bedreiging te bekamp en ’n veiliger toekoms te verseker. Die prys van niksdoen is te hoog – nie net in lewens nie, maar in die erosie van die land se demokratiese fondamente.
Kenners waarsku dat die land in ’n spiraal van geweld soortgelyk aan dié in Meksiko kan beland, waar geteikende moorde die norm word indien Suid-Afrika nie vinnig optree nie.
Ook News24 het geskryf oor die vergelyking met Meksiko, waar geteikende moorde die standaardtaktiek van kartelle is om mag uit te oefen en kritici stil te maak. Dwelmkartelle daar, soos die Sinaloa-kartel, het sedert 2006 meer as 460 000 mense vermoor in hul stryd teen die regering en mekaar.
Meer as 150 joernaliste is sedert 2000 in Meksiko vermoor.
Die geweld het gelei tot massagrafte, ontvoerings en ’n humanitêre krisis, met duisende verdwynings jaarliks.
In Maart 2023 het Van Niekerk geskryf dat ’n diepgaande kenmerk van die Suid-Afrikaanse mafiastaat die alomteenwoordigheid van skurke is.
In March 2023, advocate Bouwer van Nierkerk wrote that a pervasive feature of the South African mafia state is the ubiquitous presence of charlatans and thugs. https://t.co/sY6RWxii3A
— News24 🇿🇦 (@News24) September 5, 2025
Die voorsitter van die parlement se portefeuljekomitee oor polisie, Ian Cameron, sê die moord op Van Niekerk wek ontstellende eggo's op van vroeëre sluipmoorde op prokureurs en ondersoekers wat korrupsie en georganiseerde misdaad uitgedaag het.
Thread: The murder of Bouwer van Niekerk raises disturbing echoes of earlier assassinations of lawyers and investigators who challenged corruption and organised crime. The killings of Cloete and Thomas Murray remain the most brutal example. IC
1/ Bouwer van Niekerk, a respected… pic.twitter.com/jh4DtDWAy0
— Ian Cameron (@IanCameron23) September 5, 2025
In Suid-Afrika toon die infiltrasie van kriminele elemente in die staat volgens verskeie kenners reeds ooreenkomste met Meksiko. Korrupte amptenare word na bewering omgekoop of gedreig, en huurmoordenaars uit die taxi- of bende-omgewing word na bewering al hoe meer vir geteikende aanvalle gebruik.
Die normalisering van “moord as ’n wapen” ondermyn die regstelsel en demokrasie. Die Suid-Afrikaanse Vereniging vir Herstrukturering- en Insolvensiepraktisyns (Saripa) het die moord op Van Niekerk as ’n “verpletterende verlies” beskryf en aangedring op dringende beskerming vir regslui. Die minister van justisie, Mmamoloko Kubayi, het die moord veroordeel, maar beklemtoon dat die motief nog onbekend is, gegewe Van Niekerk se betrokkenheid by veelvuldige sake.
Insolvency Attorney Bouwer Van Niekerk Murder: SARIPA Expresses 'Deep Shock And Outrage' https://t.co/I2lwwxLk8F pic.twitter.com/w6ls8ErLXT
— TheBulrushes.com (@The_Bulrushes) September 5, 2025
Volgens berigte het Van Niekerk dae voor sy dood ’n dreigoproep ontvang van ’n vrou wat hom gewaarsku het om uit ’n omstrede Ponzi-skema-saak te tree, of hy sou “nie die einde van die week haal nie”.
Sy kollega Kurt Knoop het ná soortgelyke dreigemente uit die saak getree, maar Van Niekerk het geweier, en het sy standvastigheid teen korrupsie onderstreep. Hy was onder andere betrokke by sake wat verband hou met die Gupta-maatskappye en die NTC Global Trade Fund, ’n beweerde Ponzi-skema. Sy ouers het hom as “onkorrupteerbaar” beskryf, en gesê hy sou nie terugdeins vir dreigemente nie. Die polisie soek na die vier verdagtes, wat in ’n BMW gevlug het, en die ondersoek word as ’n prioriteit hanteer.
Cameron het op X gesê die patroon is duidelik dat diegene wat korrupsie naspeur en die kriminele aanspreeklik hou, in gevaar is. Tensy die staat beslissend optree, sal die boodskap bly dat geregtigheid in Suid-Afrika met wapengeweld uitgeskakel kan word, het hy gesê.
Van Niekerk se moord herinner aan die sluipmoorde op die likwidateur Cloete Murray en sy seun Thomas in Maart 2023, asook die dood van Babita Deokaran, ’n fluitjieblaser in die Gautengse gesondheidsdepartement, in 2021.
Deokaran het R800 miljoen aan onreëlmatighede blootgelê voordat sy buite haar huis vermoor is. Sulke aanvalle op regsprofessionele persone en fluitjieblasers dui op ’n sistematiese poging deur kriminele netwerke om diegene wat hul aktiwiteite bedreig, uit te wis.
Volgens die Global Organised Crime Index is Suid-Afrika tans sewende wêreldwyd wat die vlakke van georganiseerde misdaad betref, ’n agteruitgang vanaf die 19de plek in 2021. Dit dui op ’n vinnig groeiende kriminele sektor wat betrokke is by aktiwiteite soos dwelmhandel, mensehandel, afpersing en voertuigkaping.
Die Suid-Afrikaanse kriminele onderwêreld het ’n “parallelle staat” geskep wat sy eie reëls afdwing deur geweld, met lae skuldigbevindingskoerse vir ernstige misdade (15% vir moord, 8% vir verkragting), wat kriminele toelaat om met betreklike straffeloosheid op te tree.
Onlangse berigte dui daarop dat die Suid-Afrikaanse Polisiediens (SAPD) en ander staatsinstansies gekompromitteer is, met lede wat na bewering soms vir kriminele sindikate werk, selfs terwyl hulle aan diens is.
Lees ook:
Persverklaring: PEN Afrikaans veroordeel die sluipmoord op Bouwer van Niekerk ten sterkste
