Can’t see this mail? Click here to view it online

Ontworpen, beheerd en onderhouden door LitNet

Nieuwsbrief 185

16/05/2025

Afrikaans, Nederlands, gewoon voor iedereen

Voertaal: Geen land voor dromen

Literatuur

Die vergete erfenis van Suid-Afrikaanse Nederlandse literatuur

Jean Oosthuizen
SASNEV

"Op 26 April 2025 is die gesogte prestasieprys van die Van Ewijck Stigting tydens ’n seremonie by SASNEV in Pinelands, Kaapstad, toegeken aan Eep Francken en Olf Praamstra vir hul baanbrekende boek Geen land voor dromen: geschiedenis van de Zuid-Afrikaanse Nederlandse literatuur. ... Die boek, wat poësie, toneel en prosa in Suid-Afrikaanse Nederlands van 1652 tot die 21ste eeu dek, word geprys vir sy noukeurige navorsing en die manier waarop dit ’n verwaarlooste faset van die Nederlandse literêre erfenis na vore bring."

Van Ewijck-Stichting – Commendatio Prestatieprijs 2024 aan: Eep Francken en Olf Praamstra

Chris van der Merwe
Meningen

Op 26 April is die Prestasieprys by SASNEV in Pinelands oorhandig aan Eep Francken en Olf Praamstra vir hul boek Geen land voor dromen, geschiedenis van de Zuid-Afrikaanse Nederlandse literatuur. Die commendatio is deur Chris van der Merwe gelewer.

Nederlandse skrywer Berend Mets oor historiese romans uit Suid-Afrika

Annette Havenga
Literatuur

"Hy is in Indonesië gebore. Mets se Nederlandse ouers het die gesin in Suid-Afrika kom vestig, maar toe hy 10 jaar oud was, het Mets reeds op die Wes-Indiese Eilande, in Nederland, Indonesië en Singapoer gewoon."

Brief en repliek 10: Slot

Alwyn Roux, Yves T’Sjoen
Academisch

"Wat het onderzoek betracht, is om vanuit een inclusieve visie op taal en cultuur, met aandacht voor variëteiten van talen en diverse culturele verhalen, een contactgeschiedenis te ontwerpen van het wisselverkeer tussen Afrikaanse en Nederlandse literatuur."

Leesimpressie: Optimisme zonder hoop door Tommy Wieringa

Erik van den Bergh
Literatuur

"Somber stemmend essay over ongekende toekomstloosheid ten gevolge van de klimaatcrisis. Over het onbewoonbare land dat we voor onze kinderen achterlaten."

Leesimpressie: Lente door Nikki Dekker, Lisa Weeda, Alara Adilow en Femke Brockhus

Erik van den Bergh
Literatuur

"Vier korte teksten van door de Volkskrant en NRC uitgeroepen 'literaire talenten van het jaar' van 2022–2024."

Leesimpressie: Joodse huizen 9 door Frits Rijksbaron, Esther Shaya en Gert Jan de Vries

Erik van den Bergh
Literatuur

"Negende en waarschijnlijk voorlaatste deel in de mooie reeks met portretten van vooroorlogse bewoners van huizen in Amsterdam, Rotterdam, Diemen, Utrecht, Apeldoorn, Hardenberg, Heerenveen, Ochten, Leeuwarden, Leiden, Tilburg, Vlissingen."

Commonwealth Short Story Prize 2025 shortlist: an interview with Priscilla Ametorpe Goka

Jannike Bergh, Priscilla Ametorpe Goka
Literatuur

"The idea for the story I wrote came from one of the drafts. My grandfather fought in the Second World War, and even though he died before I was old enough to ask him about his experiences in the war, I have always wanted to write about the African soldier in the Second World War."

Commonwealth Short Story Prize 2025 shortlist: an interview with Vashish Jaunky

Jannike Bergh, Vashish Jaunky
Literatuur

"Mauritius seems to be this inexhaustible matrix of creation. Talent is found in every corner, and it’s not performative. There’s this fascinating tension between marketing the country as a paradisiacal tourist destination and the actual real life of what the island is really about."

Commonwealth Short Story Prize 2025 shortlist: an interview with Joshua Lubwama

Jannike Bergh, Joshua Lubwama
Literatuur

"No amount of reading about the nature of water can substitute for diving in, if one ever hopes to be an expert swimmer. Any form of human creativity is a process of doing it and getting better at it."

Press release: Joshua Lubwama from Uganda wins 2025 regional Commonwealth Short Story Prize for Africa

Voertaal
Literatuur

The 25-year-old saw off strong competition from five other shortlisted writers from the Africa region: Dorechi from Kenya, Stephen M Finn from South Africa, Priscilla Ametorpe Goka from Ghana, Vashish Jaunky from Mauritius and Nigerian Olákìtán T Aládéṣuyì.

Persbericht: De ontdekking van het eiland. breytenbachiana is pas verschenen

Voertaal
Literatuur

Het boek De ontdekking van het eiland. breytenbachiana is pas verschenen. De essaybundel is het slotdeel van een drieluik, samen met de academische opstellenbundel Kwintet. Literaire dialogen tussen Afrikaans en Nederlands (2023) en het vorige werkschrift Breyvier. Over taal, burgerschap en Breytenbach (2023).

Meningen

Die dag toe 49 "A(f)erikaners" op die vliegtuig geklim het

Heindrich Wyngaard
Nuusvinke

"Bestaan daar ’n sinvolle verklaring vir waarom Trump volhard daarmee om Afrikaners se grondwetlik beskermde bestaan in Suid-Afrika om te draai in een waar jy moet vrees vir jou lewe en jou besittings [...]? Net hy sal weet. Maar om ’n waagkans te vat: Miskien is dit sy manier om Suid-Afrika terug te kry vir die klag van volksmoord teen Amerika se bondgenoot Israel vir oorlogsdade wat dié land in die Gaza-strook pleeg."

Die renosterman van St Francisbaai

Willemien Green
Actueel

"'Is this guy for real?' wonder ’n Amerikaanse toeris hardop. Hy is deel van die groep wat vandag die Lombardini-wildsplaas, waar die Kouga Rhino Sanctuary geleë is, besoek."

Suid-Afrika, die land van kommissies?

Heindrich Wyngaard
Nuusvinke

"Ons land se geskiedenis met kommissies van ondersoek – uitgerekte sittings teen ongelooflike kostes, maar met weinig optrede nadat die kommissie se verslag afgehandel en aan die regering oorhandig is – maak Suid-Afrikaners egter baie skepties oor die President se aankondiging."

In het nieuws

Suid-Afrikaanse paroolstelsel in ’n krisis: DA eis dringende aksie

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Voorstelle sluit in die verhoging van gedragswetenskaplike kundigheid, groter gemeenskapsbetrokkenheid, en die aanvaarding van buigsame vrylatingsprosedures, soos gesien in Kanada se paroolmodel. Opleiding van paroolbeamptes in psigososiale rehabilitasie kan ook uitkomste verbeter."

Beurtkrag tref Suid-Afrika ondanks Eskom se beloftes

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Eskom het om verskoning gevra vir die ongerief en belowe om die stelsel noukeurig te monitor. Terwyl die kragverskaffer volhou dat beurtkragvoorvalle aansienlik afgeneem het in vergelyking met vorige jare, bly die onmiddellike impak op Suid-Afrikaners ’n bron van frustrasie."

Wêreld se oë op Ramaphosa en Trump se beplande vergadering

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Trump en een van sy adviseurs, die Suid-Afrikaans-gebore miljardêr Elon Musk, beweer dat Afrikaners rassediskriminasie ondervind weens regstellende-aksie- en grondhervormingswetgewing."

Eerste "Afrikaner-vlugtelinge" vertrek na VSA te midde van intense debat

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Chester Missing, die bekende Suid-Afrikaanse satiriese pop, geskep en bestuur deur die buikspreker en komediant Conrad Koch, het op X gespot en gesê Amerika kry nie juis die room van die Afrikaners nie."

Geskiedkundige vergadering tussen ANC en Afrikanerleiers in Sandton

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Die PAC se fasilitering is ’n simboliese stap na versoening, maar die sukses van hierdie dialoog hang af van die partye se vermoë om ideologiese verskille te oorbrug."

Afrikaans vier 100 jaar as amptelike taal in Suid-Afrika

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Die Afrikaans Amptelik 100-veldtog, gelei deur die Afrikaanse Taalraad en die Afrikaanse Taalmuseum en -monument, vier hierdie historiese gebeurtenis met inklusiewe feeste en projekte landwyd."

Eskom beloof ’n beurtkragvrye winter

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Met ’n stewige plan en lesse uit die verlede is Eskom egter vasbeslote om Suid-Afrika hierdie winter warm en verlig te hou. Die land hou duim vas dat hierdie belofte waar word."

Ramaphosa verdedig swart ekonomiese bemagtiging teen DA se besware

Jean Oosthuizen
Voorblad

"Sy uitsprake kom te midde van ’n vuurwarm debat oor die doeltreffendheid van maatreëls soos die Wet op Gelyke Indiensneming en Breë Swart Ekonomiese Bemagtiging (BSEB) wat deur die DA as struikelblokke vir ekonomiese groei beskou word."

Cultuur

Pareltjes uit Amsterdam: Koningsdag 2025

Johan Allers
Cultuur

Oudkorrespondent Johan Allers woon al vir langer as drie dekades in Amsterdam. Nou afgetree, spring hy gereeld op sy fiets op soek na nuwe en ou pareltjes uit Amsterdam. In hierdie video besoek hy die besige strate van Amsterdam op Koningsdag 2025.

Reizen

Ontvlug na tradisie by Vriesenhof

Maryke Roberts
Reisgogga

"Die nuwe restaurant in die ou plaashuis op Vriesenhof buite Stellenbosch is heel gepas genaamd Die Stoep. Hier verlustig jy jou nie net in die plaas se bekroonde wyne, die wonderlike geregte uit die kombuis, of deel jy in ons erfenis nie, jy word een met die portretagtige landskappe wat deur die reusevensters omraam word."

Nu op LitNet

Die 49 wit Afrikaanssprekendes in die VSA: "vlugtelinge" of vlugtelinge?

Freek Robinson, Theo Venter
Onderhoude

Waarom word bruin Afrikaanssprekendes by Trump se uitvoerende bevel uitgesluit? Hoe definieer die Verenigde Nasies vlugteling? Hoe gaan die vergadering tussen president Ramaphosa en president Trump moontlik verloop? In hierdie onderhoud met politieke ontleder Theo Venter kom ook onderwerpe soos Nampo, grondonteiening, misdaad op plase, werksgeleenthede in Suid-Afrika en assimilasie in die VSA onder die loep.

Universitêre outonomie: Suid-Afrika, VSA en elders

Charl Wolhuter
Universiteitseminaar | University Seminar

"’n Derde bron van druk op akademiese vryheid en universitêre outonomie in die hedendaagse wêreld is die groeiende tendens van populisme, wat sedert ongeveer ’n dekade gelede in baie dele van die wêreld sigbaar is. Die verskynsels waarmee populisme verbind word, of wat elemente daarvan vorm, soos identiteitspolitiek, etniese of identiteitsmobilisering, fopnuus, onverdraagsaamheid, reduksionistiese denkskemas en persoonlikheidspolitiek, maak eweneens die verwerkliking van akademiese vryheid en universitêre outonomie onmoontlik. Terwyl die mees markante voorbeeld hiervan sekerlik die optrede van Donald Trump in die VSA is, is dit nie moeilik om ander voorbeelde in alle wêrelddele te vind nie."

Wat sê Bettina? Maak dit saak waar pous Leo XIV gebore is?

Bettina Wyngaard
Rubrieke

"Robert Prevost, wat nou as pous Leo XIV sal bekendstaan, is in Chicago gebore, maar het ’n groot deel van sy lewe buite die VSA deurgebring. Hy het inderdaad burgerskap van Peru ontvang. Interessant dat hy gekies het om sy eerste toespraak as pous in Italiaans en Spaans te lewer, met nie ’n woord Engels as kopknik na sy Amerikaanse wortels nie."

Winds of change and the growth of national consciousness

Christo van der Rheede
Opinion

"Let us redirect the winds of change that started blowing in South Africa from the founding of our constitutional democracy to make it a reality for everyone."

Agterstories – Ideesmouse

Johan Fourie
Rubrieke

"In ’n tyd toe Engels vinnig besig was om die enigste taal van die staat, en dus ’n 'magstaal' te word, was Pieter de Vos een van die eerstes om ’n droom vir taalgelykheid te verwoord, nog lank voordat Afrikaans as ’n amptelike taal erken sou word. ... Dit bring ons by ’n ongemaklike laaste vraag: Wie is vandag se voorste Afrikaanse publieke intellektueles? Wie waag dit steeds om hul stem te laat hoor in die hedendaagse mark van idees, en met watter doelwitte? En watter hedendaagse platforms bevorder die soort intellektuele, openbare debat waarvoor iemand soos De Vos gepleit het?"

Die stories van Afrikaans op kykNET: ’n onderhoud met Danie Marais

Naomi Meyer, Danie Marais
kykNET Portaal

"Ek dink nie enigiemand is verplig om baie oor Afrikaans na te dink as jy die program kyk nie, maar ek hoop dat dit kykers lus sal maak om dit te doen. Dit sal wonderlik wees as die reeks kan help om die persepsies van Afrikaans en die gesindheid teenoor die taal positief te verander."

Jakes Gerwel-gesprek (Suidoosterfees 2025): Afrika op die globale verhoog – met wie speel ons?

Jean Oosthuizen
Menings

Mandira Bagwandeen en Siphamandla Zondi het by die pas afgelope Suidoosterfees gesels oor Suid-Afrika se internasionale beleid, sy rol in BRICS, en die breër vraag van Afrika se strategiese vennootskappe in ’n vinnig veranderende geopolitieke landskap. Die gesprek, wat die gehoor laat nadink het oor Suid-Afrika se globale posisie, het temas ingesluit uit Zondi se werk in boeke soos Africa’s strategic partnerships with BRICS and other emerging countries.

Voertaal: Jou hoogtepunte

Voertaal
Nieuwsbrief

Hierdie is die eerste nuusbrief (Deel I) wat Voertaal se driejarige bestaan vier.

Voertaal: Jou hoogtepunte ‒ Deel II

Voertaal
Nieuwsbrief

Lees die tweede nuusbrief (Deel II) wat Voertaal se driejarige bestaan vier.

Volg Voertaal ook op Facebook!

Voertaal

Like Voertaal op Facebook en blijf op de hoogte van al onze artikelen.

Voertaal: Privaatheidskennisgewing | Privacy notice

Voertaal
Over Voertaal

Voertaal wil jou as leser die versekering gee dat ons daarop ingestel is om jou persoonlike inligting wat by ons in bewaring is, te beskerm. | Voertaal would like to assure you as a reader that we are committed to protecting your personal information held by us.

Contact

voertaal@voertaal.nu

+27 (0) 21 887 0212


© 2025 LitNet. Alle rechten voorbehouden | All rights reserved