Het uitzicht op de heuvels rondom de nieuwe lodge.
In Augustus van dit jaar opende Asilia Africa Erebero Hills, een nieuwe exclusieve lodge gelegen op 18 hectare jong, hersteld bos aan de noordelijke rand van het Bwindi Impenetrable Forest in het zuidwesten van Oeganda. Het is de thuisbasis van meer dan de helft van de berggorilla’s ter wereld en ecologie en duurzaamheid zijn cruciaal.
“Eerebero” is een lokaal Rukiga-woord uit Oeganda dat in feite vertaald kan worden als “een plek waar je ver kunt zien”.
De lodge is onlangs in Kaapstad geïntroduceerd en gasten konden het team achter de schermen ontmoeten onder een glas mousserende wijn aan de voet van de Tafelberg.
Het Bwindi Impenetrable Forest, een UNESCO Werelderfgoedsite , wordt beschouwd als een van de meest biodiverse, rijkste plekken ter wereld. Het dichte bos met zijn vochtige lucht creëert een sfeer van oude bomen, zeldzame vogels en verborgen watervallen. Gelegen aan de rand van het bos biedt Erebero Hills adembenemende uitzichten op het groene landschap, evenals directe toegang tot buitengewone natuurervaringen – waaronder exclusieve gorillamigraties.
Het bouwen van de lodge was geen gemakkelijke opgave, zegt Cai Tjeenk Willink, hoofd strategische operaties.
Het concept voor de architectuur werd overgelaten aan de bekroonde Pablo Luna Studio in Bali en de uitstraling is bewust ontworpen om op te gaan in de natuurlijke omgeving. De slogan: “Wij voorzien een toekomst waarin architectuur het evenwicht herstelt; het bevorderen van menselijk welzijn, ecologische integriteit en een diep gevoel van verbondenheid met plaats, cultuur en ambacht” was de cruciale factor voor Asilia Africa – de bekroonde safari-operator die bekendstaat om zijn positieve impact en duurzame aanpak.
Inspiratie uit de zachte contouren van de bergen
De Pablo Luna Studio haalde inspiratie uit de zachte contouren van de bergen, de textuur van theebladeren en de hoge boomtoppen van het bos. De lijnen van de gebouwen volgen de helling van het terrein met terrassen, overstekken en lichte, hangende constructies.
De omgeving is rijk aan bamboe en dit speelt samen met andere natuurlijke en lokale materialen zoals steen, gerammte grond en geweven texturen een sleutelrol in het ontwerp – niet alleen om visueel in harmonie te komen met het landschap, maar ook om lokaal vakmanschap te vieren.
Internationale ontwerpers onderzoeken steeds meer het potentieel van bamboe als sterk, licht en hernieuwbaar bouwmateriaal. Onder degenen die het vakgebied helpen ontwikkelen is de Nederlandse architect Robert van Kats, mede-oprichter (Sanne Eekel is ook mede-oprichter) van Studio Akēka in Utrecht, wiens praktijk zich al jaren richt op bamboeonderzoek en duurzame bouw. Studio Akēka heeft jarenlange ervaring in ontwerpen en bouwen in Afrika en ontwikkelde het ontwerp voor Asilia Africa in co-creatie met Pablo Luna Studio.
Robert, Sanne Eekel en Shinnosuke Wasswa van Studio Akeka met een paar timmerlieden, samen met Tina Katushabe van Change a Life Bwindi na de voltooiing van de receptie.
Van Kats’ werk, dat naast diverse gebouwen en campussen in Afrika ook paviljoens en experimentele structuren omvat, laat zien hoe de snelgroeiende bamboe kan worden gebruikt als een volwaardig alternatief voor meer koolstofintensieve bouwmaterialen. Dergelijke benaderingen hebben ook internationale projecten beïnvloed zoals Erebero Hills, waar bamboe wordt gebruikt als onderdeel van de architectuurtaal om lichte, organische structuren te creëren die natuurlijk opgaan in het boslandschap.
Vragen voor Robert:
MR: Erebero Hills wordt gebouwd aan de rand van het Bwindi Impenetrable Forest – een van de meest biodiversiteitsrijke plekken op aarde. Wat was de grootste uitdaging voor u en het team van Pablo Luna Studio om hier een lodge te ontwikkelen zonder het ecosysteem te verstoren?
RvK: De locatie in Bwindi is oprecht de mooiste locatie waar we ooit aan een project werken. De grootse uitdaging is om te bouwen op oude theehellingen, in Bwindi is niets vlak. Tevens is de uitdaging om de impact op het bestaand landschap zo klein mogelijk te houden. Tenslotte bouwen we aan de meest duurzame lodge.
MR: Bamboe speelt een belangrijke rol in het ontwerp. Wat maakt bamboe een geschikt – of soms moeilijk – bouwmateriaal voor projecten zoals Erebero Hills? Hoeveel (procentueel) van de lodge is gebouwd van bamboe?
RvK: Studio Akēka werkt met natuurlijke lokale materialen waaronder bamboe, maar ook hout, aarde en natuursteen. De lodge is een hybride van hout en bamboe. De vloeren en spanten zijn van hout en de dakconstructies van bamboe. De bamboe als materiaal in combinatie met bamboe- bouwtechnieken en -engineering maakt dat we de ontwerpen kunnen bouwen zoals bedacht en met de bamboe beschikbaar in Uganda.
MR: Waar past Bamboo Uganda in het plaatje?
RvK: Studio Akēka is founding member van Bamboo Uganda. Robert van Kats is deel van de board of directors. Na de eerste toepassingen van bamboe in school campus projecten door Studio Akēka werd samen met partners in bamboe farming en geï nteresserden in bamboe processing Bamboo Uganda opgericht om een bamboe industrie in Uganda op te bouwen. Binnen Bamboo Uganda is Bijimu verantoordelijk voor het oogsten en is Amabanda verantwoordelijk voor het leveren van de bamboe voor het Erebero Hills project op basis van specificatie van Studio Akē ka. Studio Akē ka verzorgt binnen Bamboo Uganda masterclasses in design and build in Uganda.
MR: Welke specifieke bamboesoorten zijn sterk genoeg voor structurele constructie en hoe verschillen die qua sterkte, duurzaamheid en bewerkbaarheid?
RvK: Binnen Uganda is er een beperkt aantal bamboe soorten. De meest voorkomende in de farms is Bambusa Vulgaris. Dit is de soort waarmee we de lodge bouwen. Voor het project zijn er testen gedaan die als basis dienden voor onze engieering. Er zijn ook bamboe soorten die in Bwindi Impentrable forest voorkomen maar deze worden niet geoogst omdat dit deel uit maakt van het voedsel dieet van de gorilla’s.
MR: Hoe moeilijk is het om bamboe te oogsten en te vervoeren en hoe ver moest het worden vervoerd?
Er zijn meerdere mannen nodig om de zware bamboestengels te hanteren.
RvK: Het oogsten van de bamboe is niet moeilijk maar arbeidsintensief. Belangrijk is dat er met de juiste kennis geoogst wordt. Belangrijk is dat de bamboe volwassen genoeg is en alleen een deel van de bamboe pol geoogst kan worden. Het meeste van de bamboe wordt geoogst op een grote bamboe farm naast de processing faciliteit .
MR: Wanneer je met bamboe bouwt in een vochtige, tropische omgeving zoals Bwindi, welke behandeling of voorbereiding is dan nodig om het materiaal te beschermen tegen insecten, vocht en rot?
RvK: De bamboe wordt behandeld zodat het niet alleen duurzaam is maar ook durabel. Dit doen we in de Amabanda processing facility. Daarbij is het ook heel belangrijk dat de bamboe architectuur zodanig ontworpen en uitgewerkt wordt dat de bamboe door bijvoorbeeld overstek van het dak zoveel mogelijk beschermd wordt tegen zon en regen.
MR: Hoe beïnvloedden het lokale klimaat en het terrein – met steile heuvels, dicht bos en veel neerslag – het architectonische ontwerp van de Erebero-heuvels?
De heuvels van Bwindi waren de inspiratiebron voor het ontwerp.
De dakconstructie van een van de kamers wordt voltooid.
MR: Veel mensen zien bamboe als een eenvoudig of “informeel” materiaal. Hoe veranderen projecten zoals Erebero Hills die perceptie van bamboe als bouwmateriaal van hoge kwaliteit?
RvK: Dit zal met de tijd duidelijk worden, maar dit project laat zien dat bamboe een alternatief is voor con ventionle materialen.
MR: Voor zover ik weet, heb je lokale arbeidskrachten gebruikt, die nog niet eerder met bamboe hadden gewerkt. Hoe heeft deze samenwerking het project beïnvloed?
RvK: Een deel van onze lokale timmermannen heeft in onze eerdere projecten al met bamboe gwerkt. Wij trainen het team in het werken met bamboe. Inmiddels trainen deze bamboe timmermannen nu ook de volgende timmermannen in ons team. Trainning on the job is een belanrijk o nderdeel van Studio Akē ka om de kwaliteit naar onze maatstaven te realiseren.
MR: Hoe ziet u de rol van bamboe in de toekomst van duurzame architectuur, vooral in Afrika waar veel regio’s een geschikt klimaat voor de plant hebben?
RvK: Bamboe is het meest duurzame bouwmateriaal ter wereld. Ik zie een grote rol voor bamboe in de architecuur in zowel Afrika en Europa als elders in de wereld. Door het vaker toe te passen in zowel ruwe als engineerde vorm maken we gebouwen die een minimale impact hebben op het klimaat. Studio Akē ka werkt hiermee aan klimaatvriendelijke architectuur.
MR: Wanneer gasten eindelijk aankomen in Erebero Hills, wat hoop je dat ze zullen opmerken of voelen over de manier waarop de gebouwen integreren met het landschap en het bos?
RvK: Ik hoop dat ze door de architecuur het landschap en het bos nog bewuster kunnen ervaren door de integratie met het landschap, En ik hoop dat gasten meenemen dat bouwen met natuurlijke materialen zoals bamboe het beste is voor de connectie tussen mens en natuur. De lodge bestaat uit acht luxe suites die aan de heuvel hangen, elk met ononderbroken uitzicht op het bos. De suites hebben buitendouches en baden met uitzicht op het landschap. De hoofdlodge heeft een zwembad en terras met panoramisch uitzicht, e en poolbar, een verzonken open haardlounge en een bibliotheek en er worden spabehandelingen aangeboden in de suites.
De jonge boompjes die gebruikt worden om het bos opnieuw aan te planten. De lokale Batwa-gemeenschap helpt mee aan het project.
De duurzaamheid en het creëren van banen eindigen hier niet. Het bouwproject van de Erebero Hills maakt deel uit van een groter langlopend herbebossingsproject dat gericht is op het herstellen van grote stukken inheemse vegetatie, zodat het Bwindi Impenetrable Forest het land kan terugwinnen voor ecologische bescherming. Het nieuwe buffergebied rond het bestaande Bwindi Impenetrable National Park zal niet alleen de leefgebieden voor wilde dieren beschermen, maar ook helpen het culturele erfgoed en de historische band van het Batwa-volk met het land te behouden. De Batwa werden meer dan dertig jaar geleden uit hun voorouderlijke boshuizen verdreven om nationale parken en beschermde gebieden te creëren, specifiek ter bescherming van bedreigde berggorilla’s.
Deze projecten waren gericht op het bevorderen van toerisme, maar lieten de Batwa landloos, arm en worstelend om buiten hun oorspronkelijke habitat te overleven.
Een verscheidenheid aan onvergetelijke natuurervaringen wacht op de gasten, waarbij de gorillatochten zeker het hoogtepunt zijn. Het Bwindi-bos staat echter ook bekend om zijn ongelooflijke biodiversiteit, met rivieren en watervallen en bezoeken aan lokale tuinen en theeplantages. Een bezoek aan de nabijgelegen Batwa-gemeenschap geeft ook inzicht in het rijke erfgoed en de tradities van de oorspronkelijke bosbewoners, evenals in de natuurbescherming en gemeenschapsinitiatieven van Asilia.
Het arctische uitzicht vanuit receptie.
Korte feiten
- Asilia Africa maakt deel uit van de Nawiri Group, een B Corp-gecertificeerde organisatie die verantwoordelijke reisbedrijven, lokale gemeenschappen en deskundige partners samenbrengt om een inclusieve en duurzame positieve impact in Oost-Afrika te creëren.
- Met als missie een blijvende positieve impact te maken op mensen en natuur, beheert Asilia een verzameling kampen en lodges in Kenia, Tanzania en Oeganda, die zich bevinden in enkele van de meest uitzonderlijke wildernisgebieden van het continent.
- Bezoek https://www.asiliaafrica.com/camps-lodges/erebero-hills/ voor meer informatie over de voortgang van de bouw.
Foto’s: Asilia Africa en geleverd
Lees ook:
Thula thu, thula nana, thula sana ... stil word jy by Thuúla Hidden Haven
